Bosh sahifa / Maqolalar / 2026-yil, 3 / Maqola
TEXNIKA FANLARI

BINOLAR ENERGOAUDITI DASTURINI QO‘LLASH

Referat

Maqolada ta’sir etuvchi omillarni hisobga olgan holda turar joy binosi ning energiya iste’moli balansini modellashtirish va tuzish masalalari ko‘rib chiqilgan. Ushbu masalalarni yechish uchun turlicha yondashuvlarga asoslangan hamda bino va tashqi iqlim sharoitlari bo‘yicha turli hajmdagi boshlang‘ich ma’lumotlardan foydalana digan bir qator usullar va dasturiy vositalar qo‘llaniladi. Misol tariqasida kvazidinamik yondashuvga asoslangan “BINOLAR ENERGOAUDITI” dasturi yordamida aholi turar joyi energiya iste’molini modellashtirish jarayoni keltirilgan. Modellashtirish natijalari shuni ko‘rsatdiki, turar joy binosining issiqlik ta’minoti va issiq suv ta’minoti tizimlarida energetik samaradorlikni oshirish bo‘yicha tadbirlar amalga oshirilgandan so‘ng energiya iste’molini 219,05 kVt·soat/m² gacha yoki joriy darajaga nisbatan taxminan 15 % ga kamaytirish, shuningdek, energiya samaradorligi sinfini joriy D (normal) darajadan S (yuqori) darajagacha oshirish imkoniyati mavjud. Ushbu dastur yordamida olingan modellashtirish natijalari binolarni energetik sertifikatlash va energoauditdan o‘tkazish, shuningdek, binolarning qurilish me’yorlariga muvofiqligini baholash uchun boshlang‘ich ma’lumotlar sifatida ishlatilishi mumkin.

Kalit so'zlar

Iqtibos keltirish tartibi

Jurnal uslubi
Muzaffar, K.; Sarvar, K. BINOLAR ENERGOAUDITI DASTURINI QO‘LLASH. Innovatsion texnologiyalar, 2026, 63(3), 103-114. https://doi.org/10.70769/218-4732.ITJ.2026-3.11
TXT (joriy uslub) BibTeX RIS

Adabiyotlar

  1. Yu J., Chang W.-S., Dong Y. Building Energy Prediction Models and Related Uncertainties: A Review // Buildings. – 2022. – Vol. 12, No. 8. – Article 1284. – DOI: 10.3390/buildings12081284
  2. Lam K. P., Zhao J., Ydstie E., Wirick J., Qi M., Park J. An EnergyPlus Whole Building Energy Model Calibration Method for Office Buildings Using Occupant Behavior Data Mining and Empirical Data // Proceedings of ASHRAE/IBPSA-USA Building Simulation Conference. – 2014. – P. 160 – 167.
  3. Hou D., Zhan D., Wang L., Hassan I. G., Sezer N. Development and performance assessment of a new open-source Bayesian inference R platform for building energy model calibration // Discover Mechanical Engineering. – 2023. – Vol. 2. – Article 19. – DOI: 10.1007/s44245-023- 00027-2.
  4. EnergyPlus ™ — программа для моделирования энергопотребления всего здания. https://energyplus. net /.
  5. Графическая программная среда, для моделирования зданий (включая энергетическое моделирование по стандарту LEED). https://www.trnsys.com/.
  6. Пакеты для оценки энергопотребления DesignBuilder. https://designbuilder.co.uk/.
  7. Building Energy ST Formerly hosted by US Dept. of Energy. https://www.buildingenergysoftwaretools.com/. ОП Н П Ж П INNOVATSION TEXNOLOGIYALAR INNOVATIVE TECHNOLOGIES ИННОВАЦИОННЫЕ ТЕХНОЛОГИИ 2026 - yil 3 (63) - son 2026 volume 63, number 3 Том 63 No 3, 202 6 ISSN 2181 - 4732 E - ISSN 2181 - 4 015 114
  8. IDA ICE (Indoor Climate and Energy) инструмент для моделирования зданий и его систем. https://w ww. equa. se / en / ida - ice / case - studies.
  9. Amasyali K., El-Gohary N. M. A review of data-driven building energy consumption prediction studies // Renewable and Sustainable Energy Reviews. – 2018. – Vol. 81. – P. 1192 – 1205. – DOI: 10.1016/j.rser.2017.04.095.
  10. Yesilyurt H., Dokuz Y., Dokuz A. S. Data-driven energy consumption prediction of a university office building using machine learning algorithms // Energy. – 2024. – Vol. 310. – Article 133242. – DOI: 10.1016/j.energy.2024.133242.
  11. Wang S., Xu X. Simplified building model for transient thermal performance estimation using GA-based parameter identification // International Journal of Thermal Sciences. – 2006. – Vol. 45, No. 4. – P. 419 – 432. – DOI: 10.1016/j.ijthermalsci.2005.06.009.
  12. Von Krannichfeldt L., Orehounig K., Fink O. Combining physics-based and data-driven modeling for building energy systems // Applied Energy. – 2025. – Vol. 391. – Article 125853. – DOI: 10.1016/j.apenergy.2025.125853.
  13. Michalakopoulos V., Pelekis S., Kormpakis G., Karakolis V., Mouzakitis S., Askounis D. Data-driven building energy efficiency prediction using physics-informed neural networks // 2024 IEEE Conference on Technologies for Sustainability (SusTech). – 2024. – P. 84 – 91. – DOI: 10.1109/SusTech60925.2024.10553513.
  14. Somu N., Gauthama Raman M. R., Ramamritham K. A deep learning framework for building energy consumption forecast // Renewable and Sustainable Energy Reviews. – 2021. – Vol. 137. – Article 110591. – DOI: 10.1016/j.rser.2020.110591.
  15. Li, Y.; O’Neill, Z.; Zhang, L.; Chen, J.; Im, P.; DeGraw, J. Grey-box modeling and application for building energy simulations — A critical review.Renew.Sustain.Energy Rev. 2021, 146, 111174.
  16. Lecocq E. M., Pascual J., Salom J. Development of physically coherent grey-box models for residential buildings using a simplified adjustment method // Energy and Buildings. – 2025. – Vol. 328. – Article 115215. – DOI: 10.1016/j.enbuild.2024.115215.
  17. КМК 2.01.04 - 18 «Строительная теплотехника», Минстрой РУз, Ташкент, 2018 г., https://lex.uz/docs/6874131.
  18. КМК 2.01.18 - 24 «Нормативы расхода энергии на отопление, вентиляцию и кондиционирование зданий и сооружений», Минстрой РУз, Ташкент, 2024 г., https://lex.uz/ru/docs/7340715.
  19. КМК 2.01.01 – 22 «Климатические и физико - геологические данные для проектирования», Минстрой РУз, Ташкент, 2022 г., https://lex.uz/docs/6363141.